Người H’Mong đen ở Sapa

Nơi sinh sống:

Bạn có thể tới thăm những người dân tộc H’mong Đen tại các bản Sử Pán, Y Ling Hồ, Lao Chải và Cát Cát.

Lịch sử:

Người H’mong Đen nhập cư từ Trung Quốc vào khoảng 300 năm trước.

Ngôn ngữ:

Người H’mong Đen sử dụng ngôn ngữ nói thuộc hệ ngôn ngữ H’mong – Dao. Chữ viết của người H’mong được kí tự hóa theo chữ La tinh vào năm 1961 nhưng ngày nay không được sử dụng rộng rãi.

Các tín ngưỡng:

Ở rất nhiều nơi vẫn duy trì tập tục thờ cúng trong một ngôi nhà H’mong – có chỗ dành cho tổ tiên, thần nhà, thần bếp và thậm chí thần cửa.Có rất nhiều các nghi thức khác nhau để cấm mọi người bước vào trong nhà của người H’mong hoặc vào làng của họ.Ví dụ như, một cành cây xanh trước cửa thể hiện rằng lối vào đã bị cấm.

Trang phục:

Những người phụ nữ H’mong Đen được biết đến với những bộ trang phục làm từ sợi cây gai và được nhuộm màu xanh chàm bởi chính họ.Họ mặc những chiếc áo trùng in hoa phủ qua quần ngắn, và quấn những chiếc khăn dài quanh chân.Họ búi tóc quanh đầu và trùm khăn màu xanh. Những người đàn ông mặc áo khoác dài với áo sơ mi và một chiếc áo khoác dài thắt eo được thêu ở cổ, đầu đội mũ nhỏ. Ngày nay, một số người H’mong mặc quần áo theo người Việt hoặc phương Tây.

Tổ chức xã hội:

Những người phụ nữ H’mong được tôn trọng bình đẳng với đàn ông H’mong trong cộng đồng của họ.Trong gia đình, vợ chồng rất yêu thương nhau và làm các công việc cùng nhau như đi chợ, làm rẫy và thăm hỏi họ hàng.Bằng cách này, họ giúp đỡ lẫn nhau để phát triển đời sống cộng đồng vững mạnh.

Các lễ hội:

Giống như các dân tộc thiểu số khác, người H’mong Đen có rất nhiều các lễ hội khác nhau trong suốt 1 năm.Họ luôn dành thời gian cho các hoạt động cộng đồng, điều này đóng một vai trò quan trọng trong đời sống.Một trong số những lễ hội quan trọng nhất là lễ hội mừng năm mới.Nó thường diễn ra sớm hơn Tết của người Việt khoảng 1 tháng.Trong suốt thời gian này, các chàng trai thổi sáo và các cô gái thổi một loại nhạc cụ được gọi là kèn lá.Họ dành thời gian cùng nhau chơi các trò chơi truyền thống.

Hôn Nhân:

Đối với người H’mong Đen, một cô gái cần phỉa biết thêu thùa và làm ruộng giỏi.Những kĩ năng này còn quan trọng hơn vẻ đẹp hình thức của họ. Các chàng trai và các cô gái được cho phép tới tìm hiểu lẫn nhau trước khi tiến tới hôn nhân. Họ đi tới chợ tình để ăn uống và hát hò cùng nhau. Sau thời gian này, chàng trai có thể cầu hôn và nếu cô gái đồng ý, cô ấy sẽ tới nhà chàng trai sống. Cô gái được ở trong một căn phòng nhỏ và được chăm lo bởi mẹ và các chị gái của chàng trai, họ mang thức ăn tới để thuyết phục cô chấp nhận cuộc hôn nhân.
Chàng trai phải đưa cho gia đình cô dâu tiền bạc, lợn, gà và rượu gạo để tổ chức lễ cưới.Cô dâu có thời gian để suy nghĩ kĩ về hôn nhân – thậm chí sau khi tới sống với nhà chồng vài ngày, cô ấy vẫn có thể chọn phá vỡ thỏa thuận giữa họ.Nếu chàng trai không có của hồi môn để cưới cô gái, anh ta sẽ sống trong nhà cô gái cho tới tận khi có khả năng làm đám cưới.

Đám tang:

Khi trong gia đình có người chết, con của người quá cố sẽ bắn 1 phát súng để thông báo cho mọi người. Những người dân trong bản sẽ tới nhà của người chết và mang theo bất cứ thứ gì mà họ có như gà, gạo, 1 con lợn con và rượu gạo – để giúp đỡ gia đình. Mọi người hát và ăn uống cho tới khi người chết được bọc trong một tấm thảm và được khiêng tới khu mộ bởi một nhóm người trong khi một chiếc quan tài cất trong hang động nào đó được khiêng tới bởi một nhóm khác. Cả hai nhóm phải đi rất nhanh để có thể gặp nhau ở khu mộ để làm cho người chết quên mất đường về nhà. Nếu gia đình người chết không thể giám sát đám tang, họ có thể đợi vài năm sau trước khi tổ chức một lễ cũng đặc biệt gọi là “ma khô”. Họ mời mọi người trong bản tới khi mộ để tổ chức lễ kỉ niệm, tại đây họ hát và nhảy.

Một số cộng đồng người dân tộc tại Sapa: